keyboard_arrow_down d – Gramer Terimleri Sözlüğü

değişken şekillik

değişken şekillik

Bu yazı sabitlenmiştir.
Gramer Terimleri Sözlüğü değişken şekillik Aynı anlam veya görevdeki bir şekil bilgisi biriminin ses yapısı bakımından çeşitlenmesi. Söz gelişi +lık addan ad türetme ekinin +lık/ +lik, +luk/ +lük biçimlerine girişi gibi: ağaç+lık, ev+lik, ot+luk, ömür+lük vb. Aynı durum yine birer şekil birimi olan kelime kökleri için de söz konusudur. ET. tıl/til «dil», bıç-/biç- (biçmek), buñ/muñ «sıkıntı, keder», TT. balta, Kary. bolta, ET. eşit-/TT. işit-; T
değişken şekil

değişken şekil

Bu yazı sabitlenmiştir.
Gramer Terimleri Sözlüğü değişken şekil Aynı anlam ve görevdeki bir şekil bilgisi biriminin ses yapısı bakımından farklılaşan türü; şekil bilgisinin anlamlı bir küçük ögesi olan bir kelime kökünün veya belirli görevler ile buna eklenen bir ekin farklı ses yapısına girmiş olan biçimi. Söz gelişi lehçe ve ağız ayrılıklarına göre ve çeşitli nedenlerle bazı köklerin bez/böz, er/ir «erken», çez-/çöz-, erte/örte «ertesi gün»; baba/buba, bıldır/
değişken ses

değişken ses

Bu yazı sabitlenmiştir.
Gösterim Sanatları Terimleri Sözlüğü değişken ses Tiz ve pes uzamlara kolayca inip çıkabilen ses.Gramer Terimleri Sözlüğü değişken ses (Almanca Allophon; Fr. allophoné; İng. allophone || Fonem denilen bir ses bilgisi biriminin boğumlanma özelliğinden kaynaklanan değişik türleri. Söz gelişi, a ünlüsünün konuşma cihazının biraz daralması ile boğumlanan kapalı a (â) türü ile hafif yuvarlaklaşan yuvarlak a türü (aº), a ünlüsünün değişken sesleridir.
değişimli ünsüzler

değişimli ünsüzler

Bu yazı sabitlenmiştir.
Güncel Türkçe Sözlük değişimli ünsüzler ç. a. db. Ünsüz uyumuna bağlı olarak ötümlülük ve ötümsüzlük bakımından birbirinin yerine geçen ünsüzler: p / b, ç / c, t / d, k / g, k / ğ.Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü değişimli ünsüzler Ünsüz uyumuna bağlı olarak süreklilik ve süreksizlik bakımından biribirinin yerine geçen ünsüzler: p / b, ç/c, t/d, k / g> k / ğ (dip / dibi, kitap / kitabı; ağaç / ağacı, ilâç / ilâcı; yurttan / yurdun, renk/
daralma

daralma

Bu yazı sabitlenmiştir.
Güncel Türkçe Sözlük daralma a. 1. Daralmak işi: “Yeni bir aşkın eşiğindeymiş gibi bir daralma vardı yüreğinde.” -N. Cumalı. 2. db. Geniş ünlülerin, yanlarındaki bazı ünsüzlerin etkisiyle darlaşması: geymek > giymek, yene > yine gibi.Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü daralma (Derleme., darlaşma, kırılma) Geniş ünlülerin yanlarındaki bazı ünsüzlerin etkisiyle darlaşması: Eğmek> (iymek) , (geymek) > giymek, (geymeyen) > (giymiyen) , (ye-ne) >
dar ünlü

dar ünlü

Bu yazı sabitlenmiştir.
Güncel Türkçe Sözlük dar ünlü a. db. Alt çenenin az açılmasıyla oluşan ünlü: u, ü.Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü dar ünlü (Derleme., kapalı ünlü, kapalı vokal, dar sesli, dar vokal, daralmış ünlü, yüksek vokal) Altçenenin az açılmasıyle meydana gelen ünlü: ı, i, u, ü vb.Gramer Terimleri Sözlüğü dar ünlü Alt çenenin az açılması ve ses yolunun daralması ile boğumlanan ı / i, u / ü ünlüleri: ılık, ilik, uzun, üzüm gibi. Karşıtı geniş ünl
damaksıllaşma

damaksıllaşma

Bu yazı sabitlenmiştir.
Güncel Türkçe Sözlük damaksıllaşma a. Damaksıllaşmak işi.Dilbilim Terimleri Sözlüğü damaksıllaşma Boğazdan veya art damaktan çıkan bir sesin ön damakla dilin orta kısmı arasında boğumlanarak çıkarılması. Ka'nın he, ga'nın ge olması gibi.Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü damaksıllaşma (Derleme.,öndamaksıllaşma) Bir sözcükteki artdamaktan çıkan bir ünsüzün veya kalın bir ünlünün öndamağa kayıp yumuşaması ve incelmesi: Yung> yün, yana> yine